Έρχονται Eλλείψεις Πετρελαίου και Μαζί τους Μερικά Δύσκολα Ερωτήματα

Ημ/νία δημοσίευσης: Παρασκευή, 17 Απριλίου 2026

Το πετρέλαιο από τον Κόλπο χρειάζεται έως και 45 ημέρες για να φτάσει στον προορισμό του. Αυτό σημαίνει ότι τα τελευταία δεξαμενόπλοια που απέπλευσαν πριν οι ΗΠΑ ξεκινήσουν τον πόλεμο εναντίον του Ιράν πριν από 45 ημέρες φτάνουν τώρα, με ελάχιστα αποθέματα στα αμπάρια τους. 

Όπως σημειώνουν οι FT, καθώς η προβλεπόμενη έλλειψη μετατρέπεται σε πραγματική έλλειψη, ήρθε η ώρα για τις κυβερνήσεις, τις εταιρείες και τους πολίτες να σκεφτούν τι θα σήμαινε στην πράξη το να «ξεμείνουμε από πετρέλαιο».

Προς το παρόν, ο κίνδυνος να μείνει κανείς χωρίς πετρέλαιο εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το πού βρίσκεται στον κόσμο. Οι χώρες που εξαρτώνταν ιδιαίτερα από τον Κόλπο για πετρέλαιο και προϊόντα διύλισης - κυρίως στην Ασία - είναι οι πρώτες που υποφέρουν. Αυτή η ομάδα περιλαμβάνει τη Νότια Κορέα, την Ινδία, τη Μαλαισία και τη Σιγκαπούρη. Τα αποθέματα μπορούν να μετριάσουν το πλήγμα σε κάποιο βαθμό. Αλλά τα μέσα αποθέματα καλύπτουν μόνο περίπου ένα μήνα ζήτησης, σύμφωνα με ανάλυση δεδομένων από αρκετές ασιατικές χώρες, εκτός από την Κίνα, από την Goldman Sachs.

Μεγάλο μέρος της Ασίας έχει αρχίσει επομένως να ασχολείται με τον περιορισμό της ζήτησης: τηλεργασία για δημόσιους υπαλλήλους, περιορισμό του κλιματισμού και ενθάρρυνση των δημόσιων συγκοινωνιών. Η Αυστραλία είναι αξιοσημείωτη για τις πιθανές επιπτώσεις. Εισάγει το μεγαλύτερο μέρος των προϊόντων διύλισης από ασιατικούς κόμβους. Με την Κίνα και τη Νότια Κορέα να περιορίζουν τις εξαγωγές, αντιμετωπίζει και αυτή την απειλή της έλλειψης και των πανικών αγορών στα πρατήρια βενζίνης.

Εάν το στενό παραμείνει κλειστό για παρατεταμένο χρονικό διάστημα, ωστόσο, μπορεί να μην είναι αυτοί που υπέφεραν από την πρώτη περίοδο που θα βιώσουν τον μεγαλύτερο πόνο. Με την πάροδο του χρόνου, οι ροές θα αναδιοργανωθούν, μετατρέποντας το πετρέλαιο σε μια ρευστή, παγκόσμια αγορά - αν και σε μια αγορά που ίσως έχει έλλειψη 10 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα, σύμφωνα με εκτιμήσεις της WoodMackenzie. Αυτό είναι περίπου το ποσό κατά το οποίο μειώθηκε η κατανάλωση κατά το πρώτο έτος της πανδημίας Covid-19.

Σε αυτό το σημείο, ο καθοριστικός παράγοντας της σπανιότητας μετατοπίζεται από το πού βρίσκεστε στο πόσο μπορείτε να πληρώσετε. Ορισμένες ασιατικές χώρες βρίσκονται σε μειονεκτική θέση και από τις δύο απόψεις. Αλλά η Αυστραλία είναι πιθανότατα αρκετά πλούσια για να προσελκύσει φορτία καυσίμων από άλλους προμηθευτές, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ.

Εκεί όμως τα πράγματα γίνονται περίπλοκα, επειδή οι πλούσιοι σε μια φτωχή χώρα μπορεί να ξεπεράσουν τους φτωχούς σε μια πλούσια χώρα. Και οι κυβερνήσεις, ακόμη και σε πλουσιότερες χώρες, μπορεί να χρειαστεί να βάλουν τον αντίχειρά τους στη ζυγαριά για να βεβαιωθούν ότι οι στρατηγικοί χρήστες λαμβάνουν αυτό που χρειάζονται. Σκεφτείτε, για παράδειγμα, το NHS στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Η προστασία των καταναλωτών είναι επίσης ένας μεγάλος πειρασμός: οι διαμαρτυρίες, όπως αυτές που ξέσπασαν στην Ιρλανδία, δείχνουν ότι η αύξηση των τιμών των καυσίμων γίνεται γρήγορα πολιτικό ζήτημα. Στις ΗΠΑ, οι τιμές της βενζίνης έχουν ξεπεράσει τα 4 δολάρια το γαλόνι, σχεδόν το ένα τρίτο υψηλότερες από ό,τι πριν από ένα χρόνο, καθώς οι ενδιάμεσες εκλογές πλησιάζουν τον Νοέμβριο. Αλλά όπου το επιλεγμένο εργαλείο είναι οι επιδοτήσεις ή οι μειώσεις φόρων, αυτό απλώς σημαίνει ότι οι τιμές πρέπει να αυξηθούν ακόμη περισσότερο για να ευθυγραμμιστεί η ζήτηση, παγκοσμίως, με την προσφορά.

Οι τιμές του πετρελαίου τείνουν να υπερβαίνουν τα όρια καθώς ανεβαίνουν, επειδή χρειάζεται χρόνος για να προσαρμοστούν οι άνθρωποι και να βρουν εναλλακτικές λύσεις, όπως η κατασκευή περισσότερων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Αυτό σημαίνει επίσης ότι όσο περισσότερο τα καύσιμα παραμένουν πολύ ακριβά, τόσο μεγαλύτερη είναι η πιθανότητα να μην επιστρέψει ποτέ κάποια ζήτηση. Αν ο κόσμος μείνει χωρίς πετρέλαιο για αρκετό καιρό, τελικά θα διαπιστώσει ότι έχει υπερβολική ζήτηση. Μικρή παρηγοριά, ωστόσο, για τις κυβερνήσεις που πρέπει να κάνουν δύσκολες επιλογές στο μεταξύ.

(από energia.gr, 15/04/2026)